XI edycja Konkursu "Nasze Kulinarne Dziedzictwo - Smaki Regionów" Informacje

XI EDYCJA KONKURSU "NASZE KULINARNE DZIEDZICTWO - SMAKI REGIONÓW" NA NAJLEPSZY REGIONALNY I LOKALNY PRODUKT ŻYWNOŚCIOWY oraz NA NAJLEPSZE DANIE I POTRAWĘ REGIONALNĄ I LOKALNĄ

Uprzejmie informujemy, iż rozpoczęliśmy XI edycję konkursu "Nasze Kulinarne Dziedzictwo - Smaki Regionów" na najlepszy regionalny produkt żywnościowy oraz na najlepsze danie i potrawę regionalną.


Historia i dorobek konkursu
Dziesięć lat temu Izabella Byszewska, wówczas redaktor naczelna tygodnika „Gospodyni”, szukając sposobu promocji polskich regionalnych i lokalnych produktów żywnościowych, wymyśliła konkurs „Nasze Kulinarne Dziedzictwo” i zaprosiła do współpracy Fundację Fundusz Współpracy Agrolinia 2000” (następnie Fundacja Fundusz Współpracy Program „Agro Smak 2”) i Redakcję Rolną Programu I Polskiego Radia, a do współpracy w terenie – ośrodki doradztwa rolniczego z całego kraju. Powołana została Kapituła Konkursu, w skład której weszli m.in. red. Izabella Byszewska („Gospodyni”), red. Jan Zwoliński (Polskie Radio Pr. I), Marek Gąsiorowski (Fundacja Fundusz Współpracy), dr Barbara Ogrodowska (Państwowe Muzeum Etnograficzne), dr Aleksandra Swulińska-Katulska (Akademia Rolnicza im. A. Cieszkowskiego w Poznaniu), dr Grzegorz Russak (Dom Polonii w Pułtusku). Konkurs miał zasięg ogólnopolski i już w pierwszej edycji wzbudził duże zainteresowanie, znacznie przewyższające oczekiwania organizatorów.

Celem konkursu było poznanie i udokumentowanie polskich regionalnych produktów żywnościowych, produktów osadzonych głęboko w polskiej tradycji i od lat wytwarzanych tymi samymi metodami i według tych samych receptur. Ważne było znalezienie i zachowanie narodowych specjałów, zanim odejdą w zapomnienie, wyparte przez „szybką” przemysłową żywność.

Na tym pierwszym etapie nie można było stwierdzić, czy tradycyjne polskie wyroby są jeszcze znane i wytwarzane. W dotarciu do producentów oraz we wstępnej selekcji pomogły nam specjalistki z ośrodków doradztwa rolniczego z całego kraju. Efekty tych działań przeszły najśmielsze oczekiwania: do pierwszego etapu Komisja Konkursowa zakwalifikowała 150 produktów od osób prywatnych, z gospodarstw agroturystycznych, kół gospodyń wiejskich, stowarzyszeń i lokalnych organizacji, z pensjonatów i małych zakładów rzemieślniczych. Spośród tych produktów nagrodzonych zostało 20 najlepszych regionalnych specjałów.

WW następnej edycji po raz pierwszy zorganizowaliśmy finały regionalne w kilku województwach. Wprowadzona została nagroda najwyższa, przyznawana przez Krajową Kapitułę Konkursu – statuetka „Perła”.

W edycji III konkursu finały odbywały się już we wszystkich regionach, pod patronatami Marszałków Województw. W 2003 roku po raz pierwszy zorganizowaliśmy Wielki Finał na Targach Polagra w Poznaniu, połączony z wręczaniem „Pereł” oraz prezentacją produktów regionalnych w osobnym pawilonie. Od tej pory każdy Wielki Finał odbywał się w Poznaniu, a kilkudziesięciu producentów tradycyjnej żywności – w większości laureatów konkursu a także regiony z których pochodzą prezentują się w Pawilonie Produktu Regionalnego.

Dorobkiem dziewięciu edycji konkursu jest zidentyfikowanie ponad 4000 regionalnych, tradycyjnych produktów. Nasi laureaci: bryndza podhalańska, oscypek, redykołka, miód wrzosowy z Borów Dolnośląskich, wielkopolski ser smażony, andruty kaliskie, olej rydzowy otrzymały chronione oznaczenia europejskie. Na kolejne znaki UE oczekują inni nasi laureaci, m.in. suski sechlońskie, kiełbasa lisiecka, kiełbasa jałowcowa nadbużańska, obwarzanki krakowskie, miód kurpiowski, fasola Piękny Jaś, i wiele innych. Statuetkę „Perła” – najwyższe odznaczenie w konkursie – zdobyło kilkadziesiąt najlepszych polskich produktów regionalnych.

Znaczenie konkursu
Konkurs udowodnił, jak wspaniałą i oryginalną żywność mogą zaoferować polscy producenci konsumentom nie tylko w kraju, ale również we wszystkich krajach Unii Europejskiej i poza nią. Ogromnie satysfakcjonujący jest także fakt, że wokół nagrodzonych w konkursie wyrobów – m.in. serów z Korycina i Wiżajn, wędlin z Małopolski, śliwek z Doliny Dolnej Wisły i z okolic Sechny, jabłek z okolic Łącka – powstały grupy producenckie, konsorcja i inne formy wspierania produktu regionalnego w jego drodze do Listy Produktów Tradycyjnych Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, a w dalszej kolejności – do listy unijnej. Ważne jest też i to, że do wspieranie produkcji i promocji lokalnych specjałów włączyły się miejscowe samorządy.

Konkurs zaktywizował lokalne społeczności i lokalnych wytwórców do działań na rzecz wytwarzania, budowy rynku i promocji tradycyjnej żywności, jako elementu rozwoju regionu. W ciągu kolejnych lat trwania Konkursu stworzono dokumentację tradycji kulinarnych ze wszystkich stron i regionów Polski: wywodzącą się z Kresów i Polski Centralnej, z gór i znad morza, z Ziem Zachodnich i z mniejszości narodowych. Jest to dowód na to, jak bogata jest polska historia kulinarna i jak ważnym jest elementem polskiego dziedzictwa kulturowego.

Współczesność
Cel konkursu – obok głównego, jakim jest identyfikacja regionalnych produktów oraz ich promocja, istotnym stało się przygotowanie ich producentów do uczestniczenia w systemach jakości żywności, zarówno na szczeblu unijnym, jak i krajowym. Ideą konkursu jest też zachęcanie mieszkańców obszarów wiejskich, zwłaszcza tych o niekorzystnych warunkach gospodarowania, do poszukiwania alternatywnych źródeł dochodu.

Sześć lat temu, producenci – w większości laureaci konkursu „Nasze Kulinarne Dziedzictwo” – utworzyli Polską Izbę Produktu Regionalnego i Lokalnego. I to Izba – już po raz szósty – jest obecnie organizatorem konkursu.

W 2008 roku rozszerzyliśmy formułę konkursu, wprowadzając kategorię dań i potraw regionalnych, z wykorzystaniem lokalnych, tradycyjnych surowców oraz przyrządzanych według tradycyjnych receptur. Po raz pierwszy wtedy w tak szerokim stopniu w organizację konkursu „Nasze Kulinarne Dziedzictwo – Smaki Regionów” zaangażował się Związek Województw RP.

Organizatorem centralnym Konkursu, odbywającego się pod Patronatem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Marszałków Województw, jest Polska Izba Produktu Regionalnego i Lokalnego wspólnie ze Związkiem Województw RP. Partnerami merytorycznymi i organizacyjnymi finałów konkursu w regionach są urzędy marszałkowskie i wojewódzkie ośrodki doradztwa rolniczego.

Powołane zostały dwie komisje konkursowe pracujące na szczeblach regionalnych: jedna zajmująca się lokalnym i regionalnym produktem żywnościowym, druga – daniami i potrawami regionalnymi.
Ponadto powołana Kapituła Krajowa ma zadanie przyznania statuetek „Perła” niektórym produktom, nominowanym w czasie finałów regionalnych.

Konkurs przebiega dwuetapowo:

W pierwszym etapie – w czasie finałów regionalnych – wyłonieni zostaną laureaci w czterech kategoriach: produktów pochodzenia roślinnego, zwierzęcego, napojów i produktów mieszanych oraz najlepsze dania i potrawy regionalne i tradycyjne.

Drugi etap konkursu to wybór dokonany przez Krajową Kapitułę Konkursu – spośród produktów nominowanych w regionach – najlepszych produktów oraz potraw i dań do prestiżowej nagrody konkursu „PERŁA 2011”.

Wręczona zostanie także – wzorem lat ubiegłych – honorowa nagroda „Klucz do Polskiej Spiżarni”, przyznawana osobom najbardziej zasłużonym dla promocji i rozwoju rynku polskich produktów regionalnych.

Konkurs trwa od 23 maja do 5 września i zakończony zostanie 13 września b.r. Wielkim Finałem w Poznaniu, w czasie Międzynarodowych Targów Spożywczych Polagra-Food, z uroczystym wręczeniem statuetek „Perła 2010” i „Klucza do Polskiej Spiżarni”. Zdarzeniu towarzyszyć będzie, podobnie jak w latach ubiegłych, prezentacja laureatów i regionów w Pawilonie „Smaki Regionów”.

Finały regionalne XI edycji konkursu „Nasze Kulinarne Dziedzictwo-Smaki Regionów”

29 maja – Gdańsk Oliwa, Pomorskie,
12 czerwca – Tokarnia, Świętokrzyskie,
17 lipca – Lublin, Lubelskie,.
23 lipca – Szczecin, Zachodniopomorskie,
30 lipca – Lesko, Podkarpackie,
31 lipca – Bierkowice, Opolskie,
12 sierpnia – Poznań, Wielkopolskie,
13 sierpnia – Bogdaniec, Lubuskie,
19 sierpnia – Przysiek, Kujawsko-Pomorskie
24 sierpnia - Poświętne k. Płońska, Mazowieckie
27 sierpnia – Lidzbark Warmiński, Warmińsko-Mazurskie,
28 sierpnia – Chorzów, Śląskie,
30 sierpnia – Białystok, Podlaskie, (bez gastronomii)
3 września – Wrocław, Dolnośląskie,
4 września – Nawojowa, Małopolskie,

Wielki Finał w czasie Polagry Food: 11 września 2011 r. w Poznaniu, o godz. 11.30
 

Dodatkowych informacji udzielają:

Izabella Byszewska, Krajowy Koordynator Konkursu NKD
tel. 505 17 55 78
e-mail: i.byszewska@onet.pl 

Grażyna Kurpińska, Asystent Krajowego Koordynatora Konkursu NKD
tel. 504 081 707; 501 010 303
e-mail: grazynak@rubikon.pl